Przejdź do treści
Fundusze Europejskie dla Mazowsza. Rzeczpospolita Polska. Dofinansowane przez Unię Europejską. Mazowsze — serce Polski.

Podgląd demonstracyjny przygotowany przez Expanding Web do zapytania ofertowego nr I.7013.11.2025. To nie jest oficjalna strona Miasta i Gminy Białobrzegi.

Słowniczek małej retencji

Typ materiału
Słowniczek
Dla kogo
Dzieci i młodzież, Mieszkańcy, Nauczyciele i szkoły
Opublikowano
1 października 2026

Piętnaście pojęć, które pojawiają się w opisach działań projektu i w materiałach edukacyjnych. Hasła ułożone są od najważniejszego.

Mała retencja

Zatrzymywanie wody blisko miejsca, w którym spadła: w glebie, w oczkach wodnych, ogrodach deszczowych, zbiornikach i na zielonych dachach. „Mała”, bo chodzi o wiele małych rozwiązań, a nie o jeden wielki zbiornik.

Retencja

Zdolność do magazynowania wody. Gleba, las, łąka i torfowisko mają dużą retencję; beton i asfalt — prawie żadnej.

Ogród deszczowy

Płytkie zagłębienie terenu z roślinami, do którego kieruje się wodę z dachu lub utwardzonej powierzchni. Woda wsiąka w nim w ciągu doby–dwóch.

Obniżenie (niecka) retencyjne

Płytka niecka w terenie, która w czasie ulewy zbiera wodę i pozwala jej powoli wsiąknąć. Takie obniżenia powstały w parku przy ul. Mikowskiej.

Nawierzchnia przepuszczalna

Nawierzchnia ścieżki, parkingu lub podjazdu, przez którą woda przecieka do gruntu, np. płyty ażurowe, kostka z szeroką fugą, nawierzchnia mineralna.

Infiltracja (wsiąkanie)

Przenikanie wody z powierzchni w głąb gleby. Dzięki niej odnawiają się wody gruntowe.

Spływ powierzchniowy

Woda deszczowa, która nie wsiąka, tylko płynie po powierzchni terenu — do kanalizacji, rowów i rzek. Duży spływ to ryzyko podtopień.

Deszcz nawalny

Bardzo intensywny, zwykle krótki opad. W ciągu godziny może spaść tyle wody, ile normalnie spada w dwa tygodnie.

Susza

Długi okres z niedoborem wody. Najpierw wysycha gleba (susza rolnicza), potem obniża się poziom wody w rzekach i studniach (susza hydrologiczna).

Zielona infrastruktura

Sieć terenów zielonych w mieście — parki, skwery, aleje drzew, łąki — zaplanowana tak, żeby służyła ludziom i przyrodzie, np. chłodziła i zatrzymywała wodę.

Błękitno-zielona infrastruktura

Połączenie zieleni z rozwiązaniami dla wody: ogrody deszczowe, niecki, rowy z roślinnością, zbiorniki. Takie rozwiązania buduje projekt „Zielone Białobrzegi”.

Miejska wyspa ciepła

Zjawisko, w którym centrum miasta jest cieplejsze od okolicy, bo beton i asfalt nagrzewają się w dzień i oddają ciepło w nocy. Drzewa i woda ją łagodzą.

Park kieszonkowy

Mały park urządzony na niewielkim skwerze między budynkami — zieleń „na wyciągnięcie ręki” dla mieszkańców okolicznych bloków.

Bioróżnorodność

Różnorodność gatunków roślin, zwierząt i grzybów w danym miejscu. Łąka kwietna ma jej o wiele więcej niż krótko koszony trawnik.

Adaptacja do zmian klimatu

Przygotowanie miasta i domów na skutki zmian klimatu — upały, susze i ulewy. Przykłady: więcej zieleni, zatrzymywanie deszczówki, cień nad placami zabaw.

← Cała baza wiedzy

Fundusze Europejskie dla Mazowsza. Rzeczpospolita Polska. Dofinansowane przez Unię Europejską. Mazowsze — serce Polski.

Projekt „Przygotowanie nowych terenów zielonych oraz realizacja działań z zakresu małej retencji na terenie Białobrzegów w celu dostosowania miasta do zmian klimatycznych” (FEMA.02.04-IP.01-073X/24) jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach programu Fundusze Europejskie dla Mazowsza 2021–2027, Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego.